Islam din derslerine katılım ne durumda?

Almanyada din dersleri anayasal hak olarak okullarda veriliyor. Anayasal olarak kabul edilen dinler (daha doğrusu kurumlar), din derslerinin ieriğini, kitaplarını, ğretmenini vs. kendileri belirliyorlar. rneğin Katolik din dersinin kitaplarını katolik kilisesi belirliyor. Aynı zamanda ğretmenlerin niversitedeki eğitimini ve daha sonra ğretmenlerin atanmasını da kilise belirliyor. Bu sayede ancak katolik inancına bağlı olan bir ğretmen Katolik din dersini verebiliyor.

Aynı şekilde İslam din dersi de Almanya genelinde okullarda resmi olarak verilmesi gerekiyor. Bu şekilde mslman ğrenciler dinlerini sağlam ve devamlı birşekilde ğrenme imkanı bulabilirler. İslamda kilise statsne benzer bir durum szkonusu olmadığı iin, İslam din derslerini İslamı kurumlar organize ediyorlar. Burada, veliler tarafindan srekli endişeler dinlediğimiz iin, bu konuyu tekrar netleştirelim: İslam din dersini dini kurumlar organize ediyor, rneğin camilerin atı dernekleri. Okulda okutulacak kitapları ve dersin ieriğini bu atı dernekleri belirliyor. Ayrıca bu dersi verecek ğretmen dahi atı derneklerinden icazet alması gerekiyor. Dolayısıyla mslman olmayan, inanlı olmayan birisinin bu dersi verme imkanı yok. Fakat İslam din dersleri dışında verilen dersler ise, rneğin İslam bilimi dersleri İslami kurumlara bağlı olan bir ders olmadığı iin, ieriğini de İslami kurumlar belirlemiyor ve bu dersleri veren ğretmenler de mslman olması gerekmiyor. Zaten okulu İslam din dersi iin başvurular yapılıyor, İslam bilimi dersi iin değil.

Halihazırda Almanyanın 9 eyaletinde, toplam 882 okulunda, İslam din dersi resmi olarak veriliyor. Baden-Wrttembergde 93, Bavyerada 350, Berlinde 33, Hessende 69, Aşağı Saksonyada 62, Kuzey Ren-Vestfalyada 234, Rheinland-Pfalzda (Renanya-Palatina eyaleti) 19, Saarlandda 4 ve Schleswig-Holsteinda 18 okulda İslam din dersi veriliyor.

Fakat her eyalette farklı modeller var. Bazılarında, Hristiyan din dersinde olduğu gibi dini kurumlarla beraber dzenlenen İslam din dersleri veriliyor, rneğin Hessen ve Aşağı Saksonya eyaletlerinde olduğu gibi. Berlinde bir İslami kurumun organizesiyle ek ders olarak veriliyor. Kuzey Ren-Vestfalya, Baden-Wrttemberg, Rheinland-Pfalz (Renanya-Palatina) ve Saarland eyaletlerinde İslam din dersi pilot uygulama olarak veriliyor. Dini kurumlar farklı bir şekilde dersin organizesinde yer alıyorlar. Bazı eyaletlerde dini inanca bağlı olmayan İslam bilimi dersleri veriliyor, rneğin Bavyera ve Schleswig-Holstein eyaletlerinde. Dini kurumlar bu derslerin ieriğiyle ilgili sz sahibi değiller. Hamburg ve Bremen eyaletlerinde dinlerarası bir din dersi veriliyor. Her dinden ğrenci bu derse katılabiliyor. Mslmanların sayısının az olduğu Thringen, Brandenburg, Saksonya, Saksonya-Anhalt ve Mecklenburg-Vorpommern eyaletlerinde hi bir okulda İslam din dersi verilmiyor.

Almanya genelinde devlet tarafından dzenlenen İslam konferansında 2009 senesinde Almanya genelinde yaklaşık 580000 ğrencinin İslam din dersine ve 70000 ğrencinin Alevi din dersine katılabileceği tespit edilmişti. Yapılan bir araştırmaya gre mslmanların %76sı İslam din dersinin resmi olarak okullarda verilmesini istiyordu. Nisan 2018de Mediendienst Integration kurumunun Almanyanın genelinde yaptığı bir araştırmaya gre, 54000 ğrenci İslam din dersleri veya benzeri derslere (rneğin İslam bilimi derslerine) katılıyorlar. Bu sayı 2016da 42000di. Araştırmaya gre Baden-Wrttembergde 6092, Bavyerada 14000, Berlinde 5401, Hessende 3349, Asağı Saksonyada 3075, Kuzey Ren-Vestfalyada 19400, Rheinland-Pfalzda 1790 (Renanya-Palatina), Saarlandda 160 ve Schleswig-Holsteinda 1407 ğrenci İslam din derslerine katılıyor.

Ayrıca Almanyanın 8 eyaletinde Alevi din dersi veriliyor. Bu derslere 800 ğrenci katılıyor. Hessende 53, Berlinde 181, Kuzey Ren-Vestfalyada 58, Baden-Wrttembergde 324, Rheinland-Pfalzda 57 (Renanya-Palatina), Saarlandda 13, Bavyerada 110 ğrenci Alevi din derslerine katılıyor.

Araştırmalara baktığımız zaman mslman ğrencilerin yaklaşık %9,31i İslam din dersine katılıyor. Bu oran olduka dşk. 2009da İslam din dersine katılabileceği tespit edilen 580000 ğrenci sayısının 2018de daha da yksek olduğunu dşnrsek, şuanki katılım oranı daha da dşyr. Dolayısıyla mslman ğrencileri, velileri ve genel olarak mslman toplumunu İslam din derslerine teşvik etmek gerekiyor.

Hassasiyeti geliştirebilmek iin İslam din derslerinin herhangi bir ders olmadığını, ieriği İslami kurumlarla beraber hazırlandığı, ğretmenleri İslami kurumlardan icazet almadan ders veremediği, dolayısıyla derslerin ieriğinin İslam dinine uygun olduğu belirtilmesi ve anlatılması gerekiyor. İslam bilimi dersinin bundan farklı olduğunu yukarıda belirtmiştik.

Konuyla ilgili ğrencilerin velilerinden en sık sorulan soru İslam din dersi verilmesi iin ne yapmaları gerektiği. Aslında yapılması gereken ok basit. rnegin Kuzey Ren-Vestfalya ve Asağı Saksonya eyaletlerinde aynı okulun sadece 12 ğrencisi İslam din dersi iin başvurması gerekiyor. Yani veliler imza kampanyası başlatacaklar ve en az 12 ğrencinin velisinden imza alacaklar. Bu imzalar okulun rektrne verilecek.
Almanca rnek bir yazı şu şekilde olabilir: Sehr geehrte/r Schulrektor/in, hiermit beantragen wir den Islamischen Religionsunterricht an unserer Schule. Name des Kindes / Klasse / Unterschrift des Erziehungsberechtigten Gerisini okul ynetimi ayarlaması gerekiyor. Ayrıca Islamischer Religionsunterricht yerine Trkischer Muttersprachunterricht yazarak trke dil dersi iin de başvurabilirsiniz. Bunun dışında okulun bulunduğu okul mdrllğ ve eğitim valiliği ile de irtibata geip bilgi almak mmkndr.


Dr. Cemil Şahinz
ztrk, Haziran 2018
Risale Haber, 06.06.2018
http://www.risalehaber.com/almanyada...da-20141yy.htm