Dini cemaatlere gvensizlik ve laiklik-muhafazakarlık tartışmaları


100 senedir bitmeyen laiklik-muhafazakarlık tartışmaları her 10 senede bir yeniden hortluyor sanki. Tartışmalar şekil değiştiriyor, sylemler değişiyor, fakat ana mesele bir şekilde Trkiyenin gndemine srekli oturuyor.
Gemiş 4-5 seneyi iyi bir sosyolojik analize tabi tuttuğumuzda, gncel tartışmaların yine bu eksende dndğn grrz.

zellikle 2013 başlayan FET kriziyle birlikte, birok zeminde tm cemaatler, tarikatlar ve genel olarak dini gruplar thmet altına alındı. Adeta bir gvensizlik ortamı oluşturuldu.

rneğin aylarca hangi dini grubun devlet kadrolaşmasında FETִnn yerini (!) alacağı konuşuldu. Sanki cemaatlerin dnyevileşmesi ve devlette kadrolaşması normal vazifeleriymiş gibi, byle bir gvensizlik ortamı oluşturuldu. FETִden kalan bu boşluğu sanki mutlak bir şekilde bir cemaatin doldurması gerekiyormuş gibi, dini cemaatlerin işi gc bırakıp elleri sıvayıp bu boşluğu doldurmak iin uğraştıkları ile ilgili, hatta bazı dini gruplar hakkında rneğin tarikatlar ile ilgili kampanyalar başlatıldı.

Belki de bu tarz kampanyaları tetikleyen durumlardan bir tanesi de cemaatlerin siyasallaşması oldu. Bazı dini gruplar adeta bir siyasi yarışmaya girip, farklı seimlerde kim kimi destekliyor ile ilgili ard ardına aıklamalar yaptılar. Kendinden olan siyasi anlayışı destekleyenler melek, diğerini destekleyenler şeytan ilan edildi. Her iki siyasi cenah da bu şekilde hareket etti. Dolayısıyla insanların iman ile ilgili gncel problemlerine zmler retmesi gereken dini gruplar bazı siyasallaşma krizinden getiler.

teyandan kamuoyunda bilinen ve tanınan doğru-yanlış dini şahsiyetler ile ilgili haberler ıkmaya başladı. rneğin Cbbeli namıyla tanınan Ahmet Mahmut nl din tccarlığıyla sulandı veya Nurettin Yıldız kadın dşmanı olarak lanse edildi.

Aynı şekilde din ile alakası olmayan, dini kendi sapık ıkarları iin kullanan gruplara da baskın dzenlendi. Alparslan Kuytula Şubat 2018de ve Adnan Oktar Grubuna Temmuz 2018de operasyon dzenlendi. zellikle Adnan Oktar Grubu dini sylemleri kullansa da, dini bir cemaat değil, İslam dinini ktye kullanan, cinselliği arasallaştıran bir sekt, bir New Age hareketi.

Bu bağlamda FET gibi travmalar tekrar yaşanmaması iin dini STKların faaliyetlerinin denetlenmesi doğal bir sretir, fakat kriterler Adnan Oktar Grubunda olduğu gibi Kriminel mi, değil mi? diye oluşmalı, yoksa Benim siyasi ve dini grşme uyuyor mu, uymuyor mu? diye olmamalı.

Kamuoyunun gznde ise, operasyon yapılan sapık gruplar ve vaazlarında yanlış anlaşılan dini şahsiyetler arasında pek fark gzetilmedi. Hepsi aynı kefeye koyuldu.

Bu da yetmiyormuş gibi Mustafa Kemale hakaret ieren eski ve yeni grntler yayınlandı. Halk tekrar galeyana geldi. Ortalık iyice karışır hale geldi veya getirildi.

Mustafa Kemale hakeretin karşında ise, Twitter veya benzer sosyal paylaşım sitelerinde bazı nllerin dindarlığı sorgulanır hale geldi. Aıktan kfredenler hari, yoruma aık olan fikirler de dahi şahıslar dinsiz damgasını yemeye başladılar. Bu kişilere laik mahallelesinden Bak siz dindar değilsiniz, bu gericiler de zaten sizi kabul etmiyor mesajı verildi. Kendini dindar sayanlar da bu kişilere aşırı yklenip, daha da dinden soğutma yoluna girdiler. Kazanmak yerine daha da dışarıya ittiler.

Aradabir serpilen alevi-snni tartışmalarını da unutmamak gerekir. Her zaman birilerinin işine yarayan bu tartışma ısıtılıp ısıtılıp srekli karşımıza ıkıyor.

Hepsini topladığımız zaman, sap ile saman karıştı ve tm dini oluşumlara aşırı bir gvensizlik duyulmaya başladı.

yle ki bugn televizyonlarda rneğin mehdi konusunda bile ilahiyatıların gıkı ıkmaz hale geldi. Mehdi konusu o kadar suistimal edildi ve kamuoyunda yıpratıldı ki, ilahiyatılarımız bırakın mehdi konusunun hadislerde ciddi kaynakları olduğunu belirtmeyi, en azından sessiz bir şekilde Bu konu ihtilaflı bile diyemiyorlar. nk bunu belirttiğiniz zaman yukarıdaki tayfayle aynı kefeye koyulma tehlikesi var.

Bu yaşanan olayları alt alta yazdığımızda FET, kadrolaşma, siyasallaşma, Cbbeli, Nurettin Yıldız, Alparslan Kuytul, Adnan Oktar Grubu, Mustafa Kemal, nller, alevi-snni, mehdi konusu vb. olayları birbirinden bağımsız olarak dşnmek mmkn değildir. Sosyolojik olarak hepsi birbirine bağımlı, birbirini etkiliyor. Ve Trkiyenin gemiş 100 senesine baktığımızda bunların laiklik-muhafazakarlık tartışmalarının yeni bir srm olduğunu grrz. Toplumsal kamplaşmaları baştan engellemek iin laiklik-muhafazakarlık ile ilgili yeni bir paradigma oluşturmak gerekiyor. Siyaset diliyli bunu zmek mmkn olmayacaktır.


Dr. Cemil Şahinz, Risale Haber, 25.07.2018
https://www.risalehaber.com/dini-cem...ri-20251yy.htm